Ayıplı Mal Nedir?

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’a göre bir ürünün;

Sözleşmede belirtilen niteliklere sahip olmaması,
Reklam ve ilanlarda vaat edilen özellikleri taşımaması,
Objektif olarak taşıması gereken temel özelliklerden yoksun olması,
Montajının gereği gibi yapılmamış olması,

durumlarında ayıplı mal söz konusu olur.

Satıcı, tüketiciye ayıpsız ve sözleşmeye uygun mal teslim etmekle yükümlüdür. Ayıplı bir mal teslim edilmesi hâlinde tüketicide oluşan mağduriyetleri gidermek satıcının sorumluluğundadır.

Satıcının Sorumluluğu Nedir?

Satıcı, reklam veya ilanlarda yer alan taahhütlerden sorumludur.
İspat yükü satıcıdadır; yani satıcı, ayıptan sorumlu olmadığını ispatlamak zorundadır.
Malın montajından kaynaklanan sorunlar da ayıp kapsamında değerlendirilir.
Teşhir ürünlerinde, ikinci el mallarda veya önceden bilinen ayıplarda tüketicinin durumdan haberdar edilmesi zorunludur.

Satıcı, tüketiciye yapılan açıklamalar doğrultusunda taahhüt ettiği malı teslim etmelidir; aksi hâlde ayıp hükümleri uygulanır.

Ayıplı Malda Tüketicinin Seçimlik Hakları

Ayıplı bir mal alan tüketici, Kanun gereği aşağıdaki dört seçimlik haktan birini serbestçe seçebilir ve satıcı bu talebi yerine getirmek zorundadır:

1. Sözleşmeden Dönme Hakkı

Tüketici, malı geri vererek satış bedelinin iadesini isteyebilir.

2. Bedelde İndirim Talebi

Tüketici, malı elinde tutup ayıp oranında satış bedelinden indirim talep edebilir.

3. Ücretsiz Onarım Hakkı

Tüketici, aşırı masraf gerektirmediği sürece malın ücretsiz onarımını isteyebilir. Bu talep satıcı, üretici veya ithalatçıya karşı yöneltilebilir.

4. Ayıpsız Misli ile Değişim Hakkı

İmkân varsa tüketici, malın ayıpsız bir misli ile değiştirilmesini talep edebilir. Bu talep de satıcı, üretici ve ithalatçıya karşı ileri sürülebilir.

Belgede özellikle vurgulanan nokta: Ücretsiz onarım ve değişim taleplerinde satıcı, üretici ve ithalatçı müteselsilen sorumludur.

Tüketicinin Hak Arama Yolları

Belgeye göre:

Tüketici, ayıplı mal nedeniyle zararı karşılanmazsa tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesine başvurabilir.
Bu yolların masrafları düşük, süreçleri ise görece kısadır.
Tüketicinin bilinçli olması, hakkını araması ve yasal haklarını kullanması büyük önem taşır.

Sonuç

Ayıplı mal durumunda tüketiciler güçlü yasal haklara sahiptir ve bu hakların kullanılması satıcının, üreticinin ve ithalatçının sorumluluğunu doğurur.

Sıkça Sorulan Sorular

Ayıplı mal nedir?

Malın sözleşmede belirtilen veya reklamlarla vaat edilen özellikleri taşımaması hâlidir.

Ayıplı malda ilk muhatap kimdir?

Satıcıdır; ancak ücretsiz onarım ve değişim talepleri üretici ve ithalatçıya da yöneltilebilir.

Ayıplı malda tüketici hangi hakları kullanabilir?

Sözleşmeden dönme, bedel indirimi, ücretsiz onarım veya ayıpsız misli ile değişim.

Satıcı sorumluluktan kurtulabilir mi?

Ancak ayıptan haberdar olmadığını, reklamın düzeltilmiş olduğunu veya tüketicinin vaatten etkilenmediğini ispat ederse.

Tüketici hakem heyeti başvurusu zor mu?

Hayır, süreç hızlı ve düşük masraflıdır.

#Balıkesir avukat, Balıkesir tüketici avukatı

Ayıplı Mal ve Tüketicinin Seçimlik Hakları